Tóm tắt Luận văn Quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng trên địa bàn Quận Ngũ Hành Sơn, Thành phố Đà Nẵng

Nội dung tài liệu: Tóm tắt Luận văn Quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng trên địa bàn Quận Ngũ Hành Sơn, Thành phố Đà Nẵng

1. ĐẠI H ỌC ĐÀ NẴNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ NGÔ SĨ THẮNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN NGŨ HÀNH SƠN, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ Mã số: 60.34.04.10 Đà Nẵng – Năm 2019
2. Công trình được hoàn thành tại TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ - ĐHĐN Người hướng dẫn khoa học: GS.TS. Trương Bá Thanh Phản biện 1: PGS.TS. Bùi Quang Bình Phản biện 2: PGS.TS. Nguyễn Thị Như Liêm Luận văn đã được bảo vệ trước Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp thạc sĩ Quản lý kinh tế họp tại Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng vào ngày 07 tháng 09 năm 2019. Có thể tìm hiểu luận văn tại: - Trung tâm Thông tin - Học liệu, Đại học Đà Nẵng - Thư viện trường Đại học Kinh tế, ĐHĐN.
3. 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Để thực hiện được các nhiệm vụ phát triển đất nước trong quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa mang tính khả thi thì mặt bằng đất đai là một trong những nhân tố quan trọng. Quận Ngũ Hành Sơn với lợi thế về vị trí địa lý, tiềm năng đất đai, con người. Trong thời gian qua đã đạt được những thành tựu phát triển đáng khen ngợi, đặc biệt phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng, xây dựng các công trình, chỉnh trang đô thị. Đạt được những kết quả trên, phải kể đến sự đóng góp không nhỏ trong quản lý nhà nước (QLNN) về GPMB của chính quyền và nhân dân quận Ngũ Hành Sơn.” Tuy nhiên, cùng với quá trình đô thị hóa phát triển nhanh, thực trạng công tác QLNN về đất đai trên địa bàn quận còn nhiều yếu kém và thiếu chặt chẽ, nhiều vướng mắc còn tồn đọng dai dẳng, không giải quyết được đã gây cản trở lớn cho công tác GPMB. Xuất phát từ những tình hình và yêu cầu trên, tác giả chọn đề tài: “Quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng” làm luận văn thạc sĩ của mình. 2. Mục tiêu nghiên cứu * Mục tiêu chung Nghiên cứu, đánh giá thực trạng tình hình công tác QLNN về GPMB trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, TP.Đà Nẵng từ 2016-2018. * Mục tiêu cụ thể - Làm rõ những cơ sở về lý luận và thực tiễn công tác QLNN về GPMB. - Phân tích, đánh giá thực trạng công tác QLNN về GPMB trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2016-2018.
4. 2 - Đề xuất các giải pháp để hoàn thiện công tác QLNN về GPMB trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng trong các năm tiếp theo. 3. Câu hỏi nghiên cứu - Nội hàm của công tác QLNN về giải phóng mặt bằng là gì? - Thực trạng công tác QLNN về giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, TP. Đà Nẵng giai đoạn 2016 - 2018 là như thế nào? - Những giải pháp nào hoàn thiện công tác QLNN về giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi NN thu hồi đất trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, TP.Đà Nẵng trong những năm tiếp theo. 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu * Đối tượng nghiên cứu Công tác QLNN về GPMB trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng. * Phạm vi nghiên cứu - Nội dung: Tập trung nghiên cứu thực trạng, đưa ra các giải pháp hoàn thiện, nhằm góp phần thúc đẩy sự phát triển của quận. - Thời gian: 2016-2018, định hướng đến năm 2025. - Không gian: Địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng. 5. Phương pháp nghiên cứu 5.1. Phương pháp thu thập dữ liệu * Dữ liệu thứ cấp - Thu thập tư liệu, số liệu có sẵn. * Dữ liệu sơ cấp - Chọn mẫu khảo sát 150 cán bộ các cơ quan chuyên môn - Chọn mẫu khảo sát 100 người dân có đất nằm trong diện GPMB, hỗ trợ, bồi thường, tái định cư.
5. 3 5.2. Phương pháp phân tích, tổng hợp Xử lý và tính toán số liệu được thực hiện trên máy tính theo phần mềm Excel. 6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài * Ý nghĩa khoa học Đề xuất các giải pháp quản lý công tác GPMB tại một số dự án xây dựng làm căn cứ áp dụng vào thực tiễn. * Ý nghĩa thực tiễn Kết quả của đề tài đóng góp cho việc giải quyết những vấn đề thực tiễn bức xúc đang xảy ra. 7. Sơ lược các tài liệu chính sử dụng trong nghiên cứu - Giáo trình Quản lý nhà nước về đất đai của tác giả TS. Nguyễn Khắc Thái Sơn, xuất bản năm 2007 tại Nhà xuất bản Nông nghiệp. - Giáo trình Quy hoạch và quản lý đất đai của nhóm tác giả TS. Đinh Văn Hải (chủ biên), TS. Vũ Sỹ Cường (đồng chủ biên), TS. Ngô Văn Hiền, TS. Lương Thu Thủy, Ths.Vũ Duy Minh, xuất bản năm 2014 tại Nhà xuất bản Tài chính. - Giáo trình Luật đất đai của nhóm tác giả TS. Trần Quang Huy (chủ biên), TS. Nguyễn Thị Dung, PGS.TS. Nguyễn Thị Nga, TS. Nguyễn Hồng Nhung, TS. Phạm Thị Thủy, ThS. Đỗ Xuân Trọng, PGS.TS. Nguyễn Quang Tuyến, xuất bản năm 2016 tại Nhà xuất bản Công an nhân dân. 8. Tổng quan tài liệu nghiên cứu - Công trình: Luận văn tiến sỹ: “QLNN về đất đai của chính quyền quận Tây Hồ” của tác giả Nguyễn Thế Vinh năm 2007. - Các công trình: Luận văn thạc sỹ “Tìm hiểu thực trạng công tác bồi thường, hỗ trợ GPMB và tái định cư ở một số dự án khu đô
6. 4 thị mới trên địa bàn quận Hà Đông - Thành phố Hà Nội” của tác giả Bùi Huy Quang năm 2009; Công trình: Luận văn thạc sỹ “Nghiên cứu thực trạng và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác GPMB Dự án xây dựng đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng” của tác giả Hoàng Mạnh Hải năm 2012; Công trình: Luận văn thạc sỹ: “Đánh giá thực trạng công tác thu hồi, bồi thường, GPMB của một số dự án trên dịa bàn thị xã Từ Sơn, tính Bắc Ninh” của tác giả Nguyễn Thị Minh Tâm năm 2010; - Công trình: Luận văn thạc sỹ: “Hoàn thiện chính sách bồi thường, GPMB trên địa bàn thị xã Bảo Lộc” của tác giả Nguyễn Văn Phấn năm 2007. - Công trình: Luận văn thạc sỹ “Pháp luật về thu hồi đất, bồi thường, GPMB ở Việt Nam hiện nay: Thực trạng và giải pháp” của tác giả Hoàng Thị Nga năm 2011. 9. Bố cục của luận văn Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu gồm 3 chương như sau: Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng. Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng. Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận Ngũ Hành Sơn, TP. Đà Nẵng.
7. 5 CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỂN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1.1. KHÁI QUÁT VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1.1.1. Khái niệm về giải phóng mặt bằng “GPMB là một khái niệm rộng của công tác thu hồi đất để phục vụ quốc phòng an ninh và các dự án phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước, bao gồm các công đoạn từ bồi thường cho đối tượng sử dụng đất, giải tỏa các công trình trên đất, di chuyển người dân để lấy mặt bằng cho triển khai dự án đến việc hỗ trợ cho người có đất bị thu hồi, tái tạo lại chỗ ở, việc làm, thu nhập để ổn định cuộc sống”. 1.1.2. Quy trình thực hiện công tác giải phóng mặt bằng a. Thông báo thu hồi đất b. Thành lập hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, thành lập các tổ công tác giúp việc hội đồng c. Phê duyệt và trích chuyển kinh phí tổ chức bồi thường, hỗ trợ và tái định cư d. Lập kế hoạch tiến độ chi tiết GPMB, thẩm tra dự toán chi phí tổ chức thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư * Lập, niêm yết và lấy ý kiến về phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư * Hoàn chỉnh, thẩm định phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư * Quyết định thu hồi đất, phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư; niêm yết công khai và thông báo chi trả tiền, bàn giao mặt bằng * Thực hiện chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ tái định cư
8. 6 1.2. KHÁI QUÁT QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1.2.1. Khái niệm và sự cần thiết quản lý nhà nước về công tác giải phóng mặt bằng a. Khái niệm QLNN của chính quyền địa phương về công tác GPMB là những hoạt động có tổ chức đối với quá trình GPMB, nhằm đảm bảo thực hiện nhiệm vụ GPMB theo đúng quy định của pháp luật, đúng kế hoạch của Nhà nước cũng như của địa phương. b. Sự cần thiết QLNN về công tác GPMB 1.2.2. Đặc điểm quản lý nhà nước về giải phóng mặt bằng GPMB là “quá trình đa dạng, phức tạp nên công tác QLNN về GPMB cũng rất đa dạng và phức tạp, nó thể hiện khác nhau đối với mỗi dự án, nó liên quan đến lợi ích của các bên tham gia và lợi ích của toàn xã hội”. 1.3. NỘI DUNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CÔNG TÁC GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1.3.1. Xây dựng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và xây dựng Thực hiện và làm tốt việc lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp huyện, cấp xã là cơ sở pháp lý cho việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất. Phân bổ quỹ đất đai hợp lý cho các ngành, đảm bảo sử dụng đất đúng mục đích, tiết kiệm, có hiệu quả, tạo điều kiện cho các dự án đầu tư, hình thành các vùng sản xuất tập trung nhằm khai thác tốt tiềm năng và thế mạnh đất đai ở từng vùng. 1.3.2. Chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư Có thể nói chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư là “tổng thể các quan niệm, chủ trương, phương tiện và hành động của các cơ quan nhà nước trong lĩnh vực bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đối
9. 7 với người dân có đất bị thu hồi nhằm đạt tới sự hài hòa, hợp lý về lợi ích, hiệu quả và phát triển bền vững”. 1.3.3. Tổ chức thực hiện công tác giải phóng mặt bằng - Các bước tiến hành GPMB: + Thông báo thu hồi đất; + Tuyên truyền chính sách bồi thường, công khai chính sách, quy hoạch và các văn bản pháp lý có liên quan đến dự án; + Họp hội đồng, tổ công tác, họp dân nơi có đất bị thu hồi; + Kê khai, điều tra xác minh hiện trạng đất đai, tài sản trên đất; + Lập, niêm yết công khai phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư dự thảo, giải đáp thắc mắc của nhân dân; + Phê duyệt phương án bồi thường và chi trả tiền; + Bàn giao mặt bằng; + Lựa chọn vị trí tái định cư; + Đào tạo nghề, hỗ trợ tìm kiếm việc làm; + Giải quyết đơn thư, khiếu nại (nếu có) 1.3.4. Thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra giải phóng mặt bằng Công tác GPMB là “một vấn đề hết sức phức tạp, gắn liền với lợi ích về tài chính nên rất dễ có những hành vi vi phạm pháp luật nhằm thu lợi bất chính. Chính quyền địa phương cấp trên, hội đồng thẩm định cần phải có kế hoạch thanh tra, kiểm tra và coi đây là nhiệm vụ thường xuyên trong công tác GPMB, kịp thời phát hiện các sai phạm, vi phạm pháp luật để xử lý nghiêm, tạo niềm tin cho nhân dân”.
10. 8 1.4. TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Sơ đồ 1. 1: Các giai đoạn đánh giá kết quả trong quản lý nhà nước 1.5. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1.5.1. Các yếu tố về pháp luật, chính sách của Nhà nước Pháp luật, chính sách của Nhà nước về quản lý đất đai, theo Luật Đất đai năm số 45/2013/QH13 thì “đất đai thuộc quyền sở hữu của toàn dân, thực trạng quản lý đất đai hay nói cách khác là hiệu lực pháp lý về quản lý đất đai của nơi có dự án, nơi nào công tác quản lý đất đai tốt như đã hoàn chỉnh được bản đồ địa chính có chất lượng, làm rõ nguồn gốc đất, bàn hành công khai hạn mức diện tích đất ở và đất canh tác thi khâu đo đạc, xác định tính pháp lý của đất đề áp giá bồi thường hoặc hỗ trợ, di chuyển tái định cư thường thuận lợi hơn”. 1.5.2. Các yếu tố từ bộ máy chính quyền thực hiện công tác giải phóng mặt bằng * Chính sách bồi thường và năng lực của bộ máy thực hiện GPMB” * Công tác tuyên truyền chính sách pháp luật về GPMB